Phóng sự tiểu thuyết của VĂN QUANG

Tác giả Văn Quang tâm sự: “LÊN ĐỜI có niềm vui và nỗi buồn, có tình yêu và hận thù, có đủ thứ linh tinh, nhưng trên hết, người viết ước mong bạn đọc sẽ nhìn tất cả với sự cảm thông, cân nhắc từ mặt trước đến mặt sau của từng sự kiện. Các sự kiện dù được diễn tả dưới hình thức nào - cười cợt hay mỉa mai, cay đắng hay hạnh phúc - luôn phản ánh nét khách quan rất chân thật với mục đích mô tả đúng từng sự việc. Người viết chỉ làm công việc kể lại những chuyện đã xẩy ra, không phê phán, không gợi nhắc giải pháp - nếu có ý kiến nào cũng là của người trong cuộc hoặc người chứng kiến”.

Nội dung LÊN ĐỜI tường trình cuộc “lên đời” của một số người tại Sài Gòn trong những năm gần đây. Đã “đổi đời” thì phải có “lên đời” và “xuống đời”. Đó là chuyện bình thường, nhưng tuỳ theo hoàn cảnh mỗi xã hội, mỗi quốc gia, mỗi thành phố, sự việc sẽ mang những nét đặc thù, không nơi nào giống nơi nào.

Tác phẩm gồm 2 phần diễn tả 2 loại đối tượng. Đối tượng diễn tả trong Phần I là lớp tuổi choai choai thường được gọi là Lolita nên mang tựa đề Lolita Sài Gòn. Phần II mang tựa đề Bố Già Sài Gòn với đối tượng diễn tả là các thành phần mà ngôn ngữ hiện nay gọi là “xã hội đen - xã hội đỏ”. Phần này giới thiệu một số mặt sinh hoạt của những băng nhóm đã và đang tiếp tục hiện diện từ hơn một thập kỷ vừa qua. Tất nhiên, các nhân vật đều mang tính hư cấu, nhưng mọi cung cách hành vi, sự việc đều gắn bó với chuyện thực ngoài đời mà tin tức hàng ngày đã diễn tả phần nào qua nhiều vụ án, đặc biệt như vụ án Năm Cam cấu kết với các quan chức quyền cao chức trọng, hoặc cuộc sống thác loạn với những cảnh trác táng, những màn trụy lạc… gần như điên cuồng tại Việt Nam hiện nay. Những cuộc tình quái gở, những âm mưu quỷ quyệt, những toan tính tàn độc, những cung cách trơ trẽn, những thèm khát hực lửa, những bộ mặt thật giả khó phân… của lớp “tư sản mới” đã đốt thành tro bụi hình ảnh con người Việt Nam thuần hậu dung dị quen thuộc.     
 
Ngoài hai phần trên, phần Phụ Lục gồm những bài tạp ký nhắm cung cấp một số hình ảnh về cuộc sống muôn mặt của Sài Gòn cùng những sự kiện xảy ra tại thành phố này trong các thời điểm đặc biệt suốt mấy năm qua như những nét phác về bối cảnh chung cho các sự kiện “lên đời” đã được diễn tả.  Phần Phụ Lục cũng gồm một số bài phản ảnh tâm tư của tác giả về một số bạn bè và người thân có thể khơi gợi một số hình ảnh đa dạng về cảnh ngộ lên đời và xuống đời trong cuộc sống đang diễn ra trên quê hương.

Tác phẩm với tựa đề LÊN ĐỜI nên trọng tâm diễn tả hướng về khía cạnh tốt đẹp của xã hội VN hiện nay là cảnh “lên đời”. Nhưng cảm giác khơi gợi nơi người đọc lại là nỗi chua xót bàng hoàng dấy lên không chỉ từ những cảnh đời cá biệt mà từ chính sự băng hoại ê chề của toàn bộ cuộc sống.

Tóm lại, toàn bộ tác phẩm không nhắm gì hơn ngoài chủ ý gửi tới bạn đọc một số hơi thở của cuộc sống Việt Nam, đặc biệt là cuộc sống Sài Gòn, vốn là mảnh đất chắc chắn vẫn mang một ý nghĩa đáng kể nào đó trong tâm tư của hết thẩy chúng ta, những cuộc sống in hằn dấu vết nổi trôi trong một giai đoạn lịch sử nổi trôi của đất nước.