TRONG ÁNH LỬA THÙ

Dã sử tiểu thuyết của UYÊN THAO

Trên tạp chí Thế Giới Mới, Cao Thế Dung viết về TRONG ÁNH LỬA THUØ: “Nhà văn Uyên Thao thành danh trên văn đàn và báo chí miền Nam từ thập niên 1960. Ông dấn thân vào con đường cách mạng dân tộc rất sớm nên không lấy làm lạ chất men dân tộc đấu tranh bàng bạc trong tác phẩm dã sử tiểu thuyết TRONG ÁNH LỬA THÙ…Kỹ thuật dựng truyện rất cao với một văn phong độc đáo… rất tự nhiên, thoáng và rất khoáng đạt. Tôi dùng chữ RẤT để bày tỏ sự rất trân trọng với tác phẩm hiếm có này, kể từ sau ngày tác phẩm KỲ NỮ GÒ ÔN KHÂU của Hoài Điệp Thứ Lang tức nhà thơ lớn Đinh Hùng ra đời cách đây 40 năm và trước nữa là TIÊU SƠN TRÁNG SĨ của văn hào Khái Hưng… TRONG ÁNH LỬA THÙ là một tác phẩm lớn, nhưng lớn hơn cái lớn của tác phẩm vẫn là cái lớn của liệt nữ hào kiệt của dân tộc ta đã trải rộng trên 400 trang của tác phẩm.”

Và, Thoại Miên trên đài RFA, tóm lược về tác phẩm: “Qua TRONG ÁNH LỬA THÙ, Uyên Thao đề cập đến sự khao khát đích thực của người dân Việt. Đó là nỗ lực vượt qua các mối xung đột và tình cảm xung động nhất thời, vượt trên các tranh chấp giai đoạn, hướng tới quyền lợi tối thượng của đất nước và dân tộc. Bối cảnh đất nước Đại Việt mà Uyên Thao dựng lại là giai đoạn Quốc Sư Trần Thủ Độ nắm toàn quyền sinh sát. Quốc sư ra oai tác quái, sử dụng thủ đoạn và mưu kế tàn độc để bẻ gẫy các mũi dùi đang nhắm vào ông ta. Các hành động tàn bạo họ Trần phát động và tiến hành, không nhằm để chống trả ngoại xâm từ phương bắc mà cốt để củng cố quyền bính, đàn áp đối lập, thanh toán các thành phần liên hệ ít nhiều đến cựu triều với một mục tiêu duy nhất là bảo vệ quyền lực. Đối lực của họ Trần là Lý Trung Chính, vương tử của Võ Thành Vương. Lý Trung Chính và nhóm tay chân tả hữu trung thành đã tìm cách phá vỡ mọi thế trận trùng điệp do Quốc Sư họ Trần bủa giăng. Nhưng khác với Quốc Sư họ Trần, Lý Trung Chính không có tham vọng chiếm đoạt quyền bính. Trong cố gắng xuyên thủng các phòng tuyến của Trần Thủ Độ, động cơ đấu tranh của con người tuấn kiệt này là tình yêu nước. Tham vọng của họ Lý là gây ý thức phản tỉnh, đánh thức Quốc Sư họ Trần, kéo ông ta ra khỏi sự mê muội, nhìn ra đại cuộc của Đại Việt, sự tồn vong và tương lai của đất nước. Lý Trung Chính muốn các thế lực dân tộc vượt lên trên những hận thù cục bộ…

… Tác giả Uyên Thao qua TRONG ÁNH LỬA THÙ không khai thác căm thù, ông đặt mục đích tối thượng và đề nghị vượt lên trên những tranh chấp ảo, tìm một sinh lộ mới, một sinh lộ trường tồn cho quốc dân. Việc tìm ra con đường sống của đất nước không chỉ là nhu cầu của thời điểm 1990 khi ông viết TRONG ÁNH LỬA THÙ, mà đây là đòi hỏi muôn thuở của nước Việt”.

Ở những dòng mở đầu tác phẩm, tác giả viết: “Nhìn ngược về một thời đã chìm khuất, chúng tôi không thể không nghĩ tới những oan khiên mà tiền nhân phải nhận chịu trong những ngày lòng yêu nước cố vẫy vùng để không chết nghẹt giữa các xu hướng phân tranh luôn có trong tay mọi phương tiện và quyền lực. Bằng các tình tiết hư cấu dựa trên khung cảnh lịch sử, chúng tôi mong sẽ làm được phần nào công việc gợi ý cho những suy tư cần thiết trong giai đoạn của chúng ta.”